Wičháȟpi Owíŋža kiŋ


Michael Rossi lé owá

Pȟeží Tȟó Wí ičíyamni, 2019

Aŋpétu waŋ tȟawíčawatȟuŋ kiŋ él tȟaŋkéwaye waŋ Diane ečíyapi kiŋ hé é čha wičháȟpi owíŋža kiŋ lé otúuŋkiȟ’aŋpe ló. Mitȟáwiču kiŋ oówa waŋ šášaŋ kiŋ hé lílaȟčiŋ iyótaŋla čha slolkíčičhiya nachéče. Héčhuŋ yuŋkȟáŋ itȟáhena waná mičhúŋkši haktáktala kiŋ waníyetu záptaŋ wahéčhetuya eháŋl haŋhépi waŋ él íčat’a ophí-šni yuŋkȟáŋ haníyaŋčhiŋkešni iglúȟičiŋ naháŋ áta čhéya iglát’iŋ naháŋ čhaŋlákisniič’iya okíhi šni. Líla wayázaŋ s’eléčheča. Uŋkȟáŋ áta úŋšiyeȟčiŋ heyé, “Iná, líla omáphi-šni čha šiná waŋ tȟuŋwíŋwaye kiŋ nič’úpi kiŋ hé yuhá ičhóma múŋkiŋ kta wačhíŋ ’uŋ,” eyé. Čha héčhe wičháȟpi owíŋza k’uŋ hé očhóšya uŋkókpemipi na kičhí kigná uŋyáŋkapi yuŋkȟáŋ wáŋčag héktakiya šméya ištíŋme. Éyaš héyeča kte uŋ haŋwátohaŋl akhé iglúȟičiŋ naháŋ áta gleb-íyeyiŋ naháŋ aíč’iglepiŋ na wičháȟpi owíŋža čha aglépe kiŋ uŋ waná áta ȟpáŋ. Na mičhúŋški áta ičháŋtešiče.

Éyaš íyečhani mičhúŋkši taŋyáŋ akísni yuŋkȟáŋ wičháȟpi owíŋža kiŋ lé uŋ tókhel ečhúŋk’uŋpi kta tȟaŋíŋ šni. Tóškhe hé waglúžaža kte ka héči. Čha lé íŋše wóžuha waŋ owágnaka yuŋkȟáŋ watóhaŋlšna hé awábleziŋ na hemíč’iye, “Wáŋ! Wičháȟpi owíŋža kiŋ lé waglúžaža kte héčha!” Yuŋkȟáŋ…hékta okó uŋ héhaŋ nakéš dry cleaner kiŋ ektá waglói yuŋkȟáŋ yuphíya uŋkíčiyužažapi. Tóhaŋni tágni dry cleaner-ta wagloí šni. Yuŋkȟáŋ htayétu akȟótaŋhaŋ uŋ héhaŋ wičháȟpi owíŋža k’uŋ thiyáta awágli yuŋkȟáŋ mičhúŋški leyé, “Má! Líla oówaŋyaŋg wašté! Até, lé haŋhépi kiŋháŋ wičháȟpi owíŋža kiŋ lé yuhá ičhóma múŋkiŋ kta he?” eyé. Wáŋg’éya! Tóhaŋyaŋ waníyazaŋ šni heháŋyaŋ….!


"Lakȟól wičhóȟ’aŋ uŋ Lakȟóta wakȟáŋyeža na théča na thiwáhe kiŋ wíyokihiwičhúŋyaŋpi na héčhel wičhóthi ečhékčhe oyáte kiŋ wičhózani na wówaš’ake yuhá mánipi kte, na Lakȟól oúŋyaŋpi na Lakȟól wóčhekiye na Lakȟól’iyápi kiŋ slolkíyapi kte."

 

Matthew Rama: mrama@thundervalley.org,

Peter Hill: peter@thundervalley.org

Cherella Hughes: cherella@thundervalley.org